مجله ساپل
نحوه آب بندی درب دبه و بطری
بسته بندی و پلمپ صحیح ظروف و بطریها، یکی از حیاتی ترین مراحل در فرآیند تولید، نگهداری و عرضه انواع محصولات غذایی، دارویی، آرایشی و شیمیایی به شمار می رود. در بسته بندی محصولات مایع و ترکیبات شیمیایی، عدم آببندی مناسب میتواند موجب ریزش محصول، بروز خطرات ایمنی، خسارات مالی و آسیب جدی به اعتبار برند نزد مشتریان شود. ایجاد یک پلمپ کاملاً هواناپذیر از ورود اکسیژن، رطوبت و آلایندههای محیطی به داخل ظرف جلوگیری کرده و کیفیت، طعم، عطر و طول عمر مفید محصول را طی فرآیند انبارداری و حملونقل حفظ مینماید. استفاده از روشهای آببندی (مانند فویلهای القایی) اصالت کالا را برای مصرفکننده اثبات کرده و امکان دستکاری یا آلوده شدن عمدی و غیرعمدی محصول را پیش از رسیدن به دست مشتری نهایی سلب میکند.
آب بندی ظروف پلیاتیلن
پلیایتیلن با دانسیته بالا یا HDPE یکی از پرکاربردترین ترموپلاستیکها در صنعت بستهبندی و تولید انواع بطریها، گالنها و دبهها من جمله دبه 20 لیتری به شمار میرود. ظروف ساختهشده از HDPE دارای سختی، استحکام بالا، مقاومت عالی در برابر ضربه و پایداری مناسب در برابر حرارت هستند. همچنین این ظروف در برابر مواد شیمیایی آگرسیو و ترکیبات شوینده مقاومت خیرهکنندهای دارند و به دلیل هزینه تولید مناسب و قابلیت بازیافت آسان، گزینهای ایدهآل برای صنایع دارویی، غذایی و شیمیایی محسوب میشوند. در نتیجه در ادامه به روش های آب بندی این ظروف و دیگر موارد می پردازیم.
نحوه آب بندی و گاز بندی درب
آب بندی القایی درب
در این روش، واشر یا فویل ترکیبی (شامل لایه آلومینیومی و لایه پلیفوم یا پلاستیکی) در داخل درب ظرف قرار میگیرد. پس از بستن محکم درب، ظرف از زیر هد دستگاه سیلر القایی عبور میکند؛ امواج القایی الکترومغناطیسی بدون تماس مستقیم، لایه آلومینیومی را داغ کرده و لایه پلاستیکی آن را ذوب مینمایند. این لایه ذوبشده به دهانه ظرف چسبیده و پلمپی کاملاً محکم و غیرقابلنفوذ ایجاد میکند.
مزایای روش آب بندی القایی درب این است که از نشتی مایعات جلوگیری کامل می کند، کیفیت و تازگی محصول حفظ می شود، موجب افزایش ماندگاری (تا دو سال یا بیشتر) می گردد و در نهایت می توان از عدم دستکاری کالا پیش از مصرف اطمینان داشت.
سیل حرارتی مستقیم
در این روش، حرارت و فشار مستقیماً به متریال ترموپلاستیک اعمال میشود تا لایهها ذوب شده و به یکدیگر متصل شوند. کیفیت این نوع آببندی به کنترل دقیق سه فاکتور دما، فشار و زمان ماندگاری (Dwell Time) بستگی دارد تا از ذوب شدن بیش از حد یا پلمپ ناقص جلوگیری شود.
سیلرهای حرارتی/نواری: این دستگاهها با اعمال یک جرقهی حرارتی یا حرارت مداوم به همراه فشار، پلمپ هواناپذیر ایجاد میکنند.
استفاده از دربهای گاززدا
برای برخی محصولات شیمیایی، سموم کشاورزی یا شویندهها که گاز تولید میکنند، تنها محکم بستن درب کافی نیست و به سیستم تهویه نیاز است.
مکانیزم عملکرد: این دربها مجهز به غشاء منفذدار یا سوپاپ مخصوص هستند (درب های سوپاپ دار) که اجازه میدهد گازهای تجمعیافته از داخل ظرف خارج شوند، بدون اینکه مایع درون ظرف دچار نشتی شود.
جلوگیری از تغییر شکل: این فرآیند از باد کردن یا فرو رفتن و تغییر شکل ظروف پلیایتیلن در اثر تغییرات دما و فشار محیطی جلوگیری مینماید.
روشها و تجهیزات آب بندی درب خانگی و نیمه صنعتی
- دستگاههای القایی دستی و رومیزی: دستگاههای القایی پورتابل (دستی) و مدلهای کوچک رومیزی، تجهیزاتی کاربردی برای کارگاههای کوچک، آزمایشگاهها و آب بندی درب در خانه به شمار می روند. این دستگاهها بدون نیاز به خطوط پیچیده بستهبندی، به شما اجازه میدهند تا عملیات پلمپ القایی ظروف را به صورت تک به تک و کاملاً کنترلشده انجام دهید.
- سیلرهای حرارتی دستی : در تجهیزات دستی، تمامی مراحل قرار دادن ظرف، اعمال فشار و کنترل زمان ماندگاری حرارت توسط فرد انجام میشود. این روش انعطافپذیری بالایی را برای پوشش ابعاد و فرمهای مختلف بسته فراهم میسازد، اما به دلیل نیاز به جابهجایی دستی هر بسته، فرآیندی زمان بر است.
روش های خانگی آب بندی درب نیاز به سرمایهگذاری اولیه بسیار پایینی دارند، سادگی کاربری و عدم نیاز به فضای زیاد از مزیت های دیگر این روش می باشد. اما در این روش سرعت و ظرفیت تولید پایین است و هزینههای جاری عملیاتی بالاتری در طول زمان به دلیل نیاز به نیروی کار بیشتر دارد و البته کیفیت و یکنواختی پلمپ به مهارت، دقت و تکنیک اپراتور وابستگی مستقیم دارد.
روشها و تجهیزات آببندی صنعتی
- دستگاههای اتوماتیک پیوسته: در خطوط تولید انبوه صنعتی، سیستمهای آببندی درب دبه اتوماتیک مستقیماً بر روی خطوط کانوایر (تسمه نقاله) نصب میشوند. در این فرآیند، ظروف به صورت پیوسته و بدون وقفه از زیر هد دستگاه عبور کرده و عملیات پلمپ با سرعت بالا و بدون مداخله دست انجام میپذیرد.
- کنترل دقیق پارامترهای عملیاتی: دستگاههای اتوماتیک قابلیت تنظیم و کنترل دقیق دیجیتالی بر پارامترهای حیاتی از جمله دما، فشار و زمان ماندگاری یا سرعت خط را دارا هستند. این کنترل دقیق از بروز مشکلات شایعی نظیر توقف ظروف روی خط یا ذوب شدن دربها و سوختن فویل جلوگیری کرده و پلمپهایی کاملاً یکنواخت ایجاد مینماید.
- مزایای مقیاس صنعتی: بهکارگیری تجهیزات اتوماتیک موجب افزایش چشمگیر سرعت و ظرفیت تولید و رفع گلوگاههای بسته بندی میگردد. همچنین با حذف خطای انسانی، کیفیت و یکنواختی پلمپها تضمین شده، ضایعات مواد اولیه کاهش یافته و استانداردهای بهداشتی و ایمنی محصولات در بالاترین سطح رعایت میشود.
